6 เรื่องน่ารู้ว่าด้วยความเจ็บปวด T_T

6 เรื่องน่ารู้ว่าด้วยความเจ็บปวด
.
ในฐานะนักวิ่งระยะไกล เรามารู้จักแง่มุมต่างๆ ของเพื่อนที่คุ้นเคยนั่นคือ “ความเจ็บปวด” กันดีกว่าครับ มาดูซิว่ามีอะไรที่เกี่ยวกับเพื่อนคนนี้เรายังไม่รู้บ้าง
.
😫 สมองบาดเจ็บได้ แต่เจ็บปวดไม่เป็น

สมมุติว่าคุณเกิดข้อเท้าพลิก เส้นประสาทที่ข้อเท้าจะส่งสัญญาณไปที่สมอง สมองจะเอาสัญญาณนี้ไปตีความว่านี่คือความเจ็บปวดนะ แต่ถ้ามีบางอย่างทำให้เกิดความเจ็บปวดที่สมองโดยตรง เช่นการผ่าตัดสมอง เส้นประสาทในสมองจะส่งสัญญาณแบบเดียวกับเส้นประสาทที่ข้อเท้านั่นแหละ แต่พอส่งไปแล้วมันไม่ถึงผู้รับ เพราะตัวรับบาดเจ็บอยู่ ดังนั้นคนที่โดนผ่าตัดสมอง อาจไม่ต้องถูกวางยาสลบก็ได้ถ้าหมอผ่าถูกตำแหน่ง
.

😫 แต่ละคนมีความอดทนต่อความเจ็บปวดไม่เท่ากัน

ทำไมบางคนร้องโหยหวนตอนคลอดลูก แต่บางคนแค่ขมวดคิ้วนิ่วหน้า นั่นเพราะแต่ละคนรับรู้ความเจ็บปวดไม่เท่ากัน (อย่างในกรณีคลอดลูกนี้ก็คือ คนแรกรู้สึกว่าการเจ็บระดับนี้มันคือเจ็บมากกก เจ็บสุดชีวิต เลยร้องโหยหวนออกมา ในขณะที่อีกคนรู้สึกว่าเจ็บแค่นี้ทนได้สบายมาก เลยแค่ทำหน้านิ่วเท่านั้น)

การที่ใครสักคนจะรับรู้ถึงความเจ็บปวดมากหรือน้อย เกิดจากปัจจัยหลายประการ อันได้แก่การเปลี่ยนแปลงระดับสารเคมี โครงสร้างของสารเคมีในสมอง ระดับการอักเสบ และประสบการณ์เก่าๆ ที่เคยมีต่อความเจ็บปวดนั้น ผมเคยอ่านเจอว่า นักวิ่งระดับอีลิทไม่ใช่ว่าเขาไม่เจ็บปวด แต่เพราะเขารับรู้ความเจ็บปวดน้อยกว่าชาวบ้าน จึงเหมือนกับเขาทนความเจ็บปวดได้ดีกว่าชาวบ้านนั่นเอง
.

😫 เราเบนความสนใจจากความเจ็บปวดได้

สมองจะสับสนถ้าได้รับความรู้สึกหลายอย่างพร้อมๆ กัน เช่น เวลายุงกัดเป็นตุ่มแล้วรู้สึกคันแล้วเราเอาเล็บจิกตุ่มนั้นจนเป็นรอยเล็บ (ตอนเด็กน่าจะเคยทำแบบนี้กันทุกคนใช่มั้ยครับ จิกให้เป็นลายตารางด้วย ไม่รู้ทำไม 555+) เราจะหายคันไปเอง นั่นเป็นเพราะสมองรู้สึก “เจ็บ” แทนที่จะรู้สึก “คัน” ในทำนองเดียวกัน การเบนความสนใจไปยังอาการอื่นที่เกิดขึ้นก็สามารถเบนสมองให้รู้สึกอย่างอื่นแทนที่จะรู้สึก “เจ็บ” ได้ ดังนั้นในสถานพยาบาลบางแห่งจึงสอนการกดจุดต่างๆ ในร่างกาย เพื่อให้คนไข้ทำเองเมื่อรู้สึกเจ็บปวดขึ้นมา
.

😫 ผู้หญิงเจ็บปวดได้ง่ายขึ้นในช่วงก่อนและระหว่างที่มีประจำเดือน

สันนิษฐานว่า ระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนจะสวนทางกับความไวต่อความเจ็บปวด พูดอีกอย่างก็คือ ถ้าช่วงไหนร่างกายมีฮอร์โมนเอสโตรเจนสูงเราจะเฉื่อยชาต่อความเจ็บปวด ซึ่งแปลว่าโดนอะไรก็เจ็บยากแต่ถ้าช่วงไหนร่างกายมีฮอร์โมนเอสโตรเจนต่ำเราจะไวต่อความเจ็บปวด ซึ่งแปลว่าโดนอะไรนิดหน่อยก็เจ็บไปหมด แต่ทำไมจึงเป็นเช่นนั้น นักวิจัยยังไม่รู้คำตอบชัดเจน
.

😫 หญิงและชายรับรู้ความเจ็บปวดต่างกัน

เมื่อสำรวจโดยให้ผู้หญิงกับผู้ชายให้คะแนนความเจ็บปวดในเรื่องเดียวกัน พบว่าผู้หญิงให้คะแนนสูงกว่า อย่างนี้แปลว่าผู้หญิงมีระดับการรับรู้ความเจ็บปวดสูงกว่าผู้ชายใช่หรือไม่? ถ้าตามผลสำรวจก็ต้องตอบว่าใช่ แต่เมื่อตรวจสอบการทำงานของสมองและดัชนีอื่นๆของร่างกายก็พบว่า ทั้งชายและหญิงมีระดับความเจ็บปวดไม่ต่างกันเลย

นักวิจัยอธิบายเรื่องนี้ว่าน่าจะเกิดจากค่านิยม นั่นคือผู้ชายถูกคาดหวังว่าไม่ควรบ่นเรื่องความเจ็บปวด ในขณะที่ผู้หญิงไม่โดนคาดหวังอะไรแบบนั้น ในทางกลับกัน คนที่มีภาวะวิตกกังวลและซึมเศร้ามักอ่อนไหวต่อความเจ็บปวดมากกว่า ซึ่งเมื่อเทียบกันแล้วผู้หญิงจะวิตกกังวลและซึมเศร้ามากกว่าผู้ชาย
.

😫 อาหารมีส่วนอย่างมากต่อการรับรู้ความเจ็บปวด

อย่างที่เคยบอกไปว่าปัจจัยหนึ่งที่มีผลต่อการรับรู้ความเจ็บปวดคือ ระดับการอักเสบ (inflammation) ซึ่งหมายถึงภาวะบวมแดง ถ้าอักเสบเพียงเล็กน้อยจะช่วยให้ร่างกายเยียวยาตัวเอง แต่ถ้าอักเสบมากก็จะทำให้เกิดความเจ็บปวดมากตามไปด้วย

อาหารมีส่วนสำคัญที่จะทำให้การอักเสบเกิดขึ้นมากหรือน้อย อาหารที่เพิ่มการอักเสบคือ อาหารแปรรูป (process food) ของทอด ธัญพืชและน้ำตาลที่ถูกขัดสี และแอลกอฮอล์ปริมาณสูงเกินไป ส่วนอาหารที่ลดการอักเสบได้แก่ ไขมันดีทั้งหลาย เนื้อสัตว์ที่มีไขมันต่ำ ธัชพืชเต็มเมล็ด และผักผลไม้หลากสีซึ่งมีสารที่เรียกว่าไฟโตนิวเทรียนซึ่งมีฤทธิ์ต่อต้านการอักเสบ รู้อย่างนี้แล้ว วันก่อนแข่งก็เลือกกินอาหารให้เหมาะสมนะครับ
.

ที่มา
https://www.runnersworld.com/health/10-strange-facts-about-pain-explained

COMMENTS